تاریخ آخرین آپدیت 2026-02-12 توسط گروه پزشکی ویستان
صرع و تشنج از جمله اختلالات عصبی هستند که ممکن است به علتهای مختلفی رخ دهند. صرع نوعی بیماری مزمن است که باعث بروز حملات مکرر تشنج میشود. تشنجها به صورت ناگهانی و ناشی از فعالیت غیرعادی سلولهای عصبی در مغز رخ میدهند.
در صورت مواجهه با علائم صرع یا تشنج، مشاوره با دکتر متخصص مغز و اعصاب بسیار مهم است. این متخصصان میتوانند با انجام معاینات، تصویربرداریهای مغزی (مثل MRI یا CT اسکن) و آزمایشهای مختلف، علت اصلی تشنج را شناسایی کنند و بر اساس آن، درمان مناسب را پیشنهاد دهند.
کلینیک تخصصی ویستان، یکی از مراکز معتبر و پیشرفته در تهران برای درمان بیماریهای مرتبط با مغز و اعصاب، به ویژه صرع و تشنج است. این کلینیک در سال 1403 با بهرهگیری از تکنولوژیهای مدرن و بهروز و با همکاری تیمی از متخصصین برجسته و باتجربه، به عنوان یکی از مراکز تخصصی و فوق تخصصی درمان صرع و تشنج فعالیت خود را آغاز کرده است.
خدمات و امکانات کلینیک ویستان:
- تشخیص دقیق و پیشرفته: کلینیک مجهز به دستگاههای پیشرفته الکتروانسفالوگرافی (EEG)، MRI و سایر ابزارهای تصویربرداری است که به پزشکان در تشخیص دقیق و سریع بیماریهای مغزی کمک میکند.
- درمان دارویی صرع و تشنج: ارائه طرحهای درمانی مدرن و سفارشیسازیشده بر اساس نیازهای هر بیمار، شامل تجویز داروهای مناسب برای کنترل و مدیریت حملات صرع.
- جراحی مغز و اعصاب: برای بیماران مقاوم به درمان دارویی، کلینیک ویستان با همکاری جراحان مغز و اعصاب مجرب، گزینههای جراحی پیشرفته برای کاهش یا از بین بردن حملات صرع ارائه میدهد.
- توانبخشی و رواندرمانی: این کلینیک برنامههای توانبخشی و مشاوره رواندرمانی را نیز ارائه میدهد تا بیماران نهتنها از نظر جسمی بلکه از نظر روانی نیز بهبود یابند.
- پیگیری و حمایت بلندمدت: تیم پزشکی کلینیک ویستان بهصورت مداوم وضعیت بیماران را پس از درمان ارزیابی و پیگیری میکند تا بهترین نتایج درمانی حاصل شود.

فهرست مطالب
درمان صرع و تشنج
درمان صرع و تشنج نیاز به یک رویکرد جامع و متناسب با وضعیت هر بیمار دارد. در اینجا به معرفی سه پزشک متخصص در زمینه مغز و اعصاب که در درمان صرع و تشنج فعالیت میکنند، میپردازیم:
1. دکتر مهسا موسوی
دکتر مهسا موسوی متخصص مغز و اعصاب (نورولوژی) است که در زمینه تشخیص و درمان بیماریهای سیستم عصبی از جمله صرع و تشنج تخصص دارد. رویکرد او در درمان بیماران مبتلا به صرع و تشنج معمولاً شامل موارد زیر است:
- تشخیص دقیق: از طریق نوار مغزی (EEG)، MRI و بررسی علائم بیمار
- درمان دارویی: استفاده از داروهای ضد صرع (AEDs) برای کنترل و کاهش تشنجات
- پایش مداوم: پیگیری منظم و تنظیم دوز داروها بر اساس پاسخ بیمار
- آموزش به بیمار و خانواده: آموزش راهکارهای مدیریت حملات تشنج و نحوه رفتار در هنگام بروز صرع و تشنج
2. دکتر شبنم رفیع زاده
دکتر شبنم رفیع زاده متخصص نورولوژی و دارای تجربه زیادی در زمینه درمان صرع و تشنج است. او معتقد است که:
- ارزیابی جامع: ابتدا باید وضعیت بیمار بهطور دقیق بررسی شود تا نوع صرع و تشنج مشخص گردد.
- درمان شخصیسازیشده: هر بیمار ممکن است به داروها یا روشهای درمانی متفاوتی نیاز داشته باشد. دکتر رفیع زاده بر این باور است که درمان باید بر اساس نیازهای خاص هر بیمار تنظیم شود.
- روشهای جراحی: در مواردی که داروها کارایی نداشته باشند، ممکن است روشهای جراحی مانند تحریک عصبی یا جراحی برداشت بخشی از مغز که منشأ تشنج است، پیشنهاد شود.
3. دکتر شهربانو کاظمی
دکتر شهربانو کاظمی یکی دیگر از پزشکان برجسته در زمینه درمان صرع و تشنج است. او با تمرکز بر:
- درمانهای نوین: استفاده از روشهای جدید مانند رژیم کتوژنیک، تحریک عصبی واگ و روشهای مدرن جراحی در درمان بیمارانی که به داروهای ضد صرع و تشنج پاسخ نمیدهند.
- پیگیریهای منظم: جلسات منظم پیگیری برای بررسی تاثیر درمان و تنظیم آن بر اساس وضعیت بیمار
- پشتیبانی روانی: او همچنین به اهمیت حمایت روانی از بیماران مبتلا به صرع و خانوادههای آنان تاکید دارد تا از استرسهای ناشی از این بیماری کاسته شود.

| ردیف | عوارض صرع و تشنج | ردیف | عوارض صرع و تشنج |
| 1 | از دست دادن هوشیاری | 11 | حرکات غیرقابل کنترل دست و پا |
| 2 | لرزیدن یا تکان خوردن شدید بدن | 12 | سفت شدن عضلات بدن |
| 3 | احساس گیجی پس از تشنج | 13 | مشکل در تنفس |
| 4 | صدای ناله یا فریاد کردن بدون اراده | 14 | تغییرات ناگهانی در دید |
| 5 | افتادن ناگهانی و بیهوشی | 15 | بیاختیاری ادرار یا مدفوع |
| 6 | تغییرات رفتاری ناگهانی | 16 | نگاه خیره به نقطهای ثابت |
| 7 | احساس ترس یا اضطراب بیدلیل | 17 | بویایی یا چشایی غیرمعمول |
| 8 | اختلال در حافظه کوتاهمدت | 18 | سرگیجه شدید |
| 9 | تشوش یا حواسپرتی پس از حمله | 19 | خوابآلودگی یا خستگی بعد از حمله |
| 10 | اختلال در گفتار و ناتوانی در صحبت کردن | 20 | بیحرکتی موقتی بخشی از بدن |
Electroencephalogram (EEG). This is the most common test used to diagnose epilepsy. In this test, small metal discs called electrodes are attached to your scalp with an adhesive or cap. The electrodes record the electrical activity of your brain.
الکتروانسفالوگرام (EEG). این رایج ترین آزمایشی است که برای تشخیص صرع و تشنج استفاده می شود. در این آزمایش، دیسک های فلزی کوچکی به نام الکترود با یک چسب یا کلاه به پوست سر شما متصل می شود. الکترودها فعالیت الکتریکی مغز شما را ثبت می کنند.
نقل از سایت: https://www.mayoclinic.org/
راه های درمان صرع و تشنج
کلینیک ویستان در تهران روشهای مختلفی برای درمان صرع و تشنج ارائه میدهد. این روشها شامل درمانهای دارویی، مدیریت تغذیه، و در برخی موارد، تحریک عصب واگ یا جراحی است. داروهای ضد تشنج اولین خط درمان هستند و به کنترل فعالیتهای غیرطبیعی مغز کمک میکنند. برای تشخیص و تعیین بهترین روش درمان، انجام آزمایشاتی مانند نوار مغز (EEG) ضروری است.
اگر داروها به تنهایی مؤثر نباشند، درمانهای پیشرفتهتری مانند جراحی یا تحریک عصب واگ توصیه میشود که میتواند به کاهش شدت و تعداد تشنجها کمک کند. این درمانها باید تحت نظارت دقیق پزشکان متخصص انجام شوند(دکتر شبنم رفیع زاده)

صرع و تشنج از مشکلات عصبی رایج هستند که بر فعالیت مغز تأثیر میگذارند. صرع به حالتی گفته میشود که فرد دچار تشنجهای مکرر و بدون دلیل مشخص میشود. درمان صرع و تشنج به مدیریت علائم، کاهش تعداد و شدت تشنجها و در برخی موارد درمان علت اصلی بیماری متمرکز است.
در ادامه به توضیح راههای مختلف درمان صرع و تشنج پرداخته میشود:
1. داروهای ضد تشنج (آنتیکونوالسانتها)
یکی از رایجترین روشهای درمان صرع و تشنج استفاده از داروهای ضد تشنج است که به کنترل فعالیتهای الکتریکی مغز کمک میکند. این داروها میتوانند به کاهش یا متوقف کردن تشنجها کمک کنند. برخی از داروهای رایج شامل موارد زیر هستند:
- فنیتوئین (Phenytoin)
- کاربامازپین (Carbamazepine)
- والپروات سدیم (Valproate)
- لاموتریژین (Lamotrigine)
- توپیرامات (Topiramate)
باید توجه داشت که انتخاب دارو بستگی به نوع تشنج، سن بیمار، وضعیت سلامتی و سایر فاکتورها دارد. برخی افراد ممکن است نیاز به ترکیبی از داروها داشته باشند.
2. تغییرات سبک زندگی
- اجتناب از محرکها: برخی عوامل مانند کمبود خواب، استرس زیاد، مصرف الکل و برخی مواد غذایی ممکن است باعث تحریک تشنج شوند. کنترل این عوامل میتواند به کاهش تعداد تشنجها کمک کند.
- ورزش منظم: ورزش منظم به بهبود کیفیت زندگی و کاهش استرس کمک میکند. البته باید از ورزشهایی که خطر سقوط یا آسیب دیدن در زمان تشنج دارند، خودداری کرد.
- مدیریت استرس: تکنیکهای مدیتیشن، یوگا، و تنفس عمیق میتوانند به کاهش استرس و افزایش آرامش ذهن کمک کنند.
3. تغذیه (رژیم کتوژنیک)
رژیم کتوژنیک، رژیمی کمکربوهیدرات و پرچرب است که بهطور خاص برای کودکان مبتلا به صرع که به داروها پاسخ نمیدهند، مفید است. این رژیم غذایی تغییراتی در متابولیسم مغز ایجاد میکند که ممکن است باعث کاهش تعداد تشنجها شود.
4. تحریک عصبی (VNS: Vagus Nerve Stimulation)
در این روش، یک دستگاه کوچک زیر پوست کاشته میشود که عصب واگ را تحریک میکند. این تحریک الکتریکی میتواند فعالیتهای غیرعادی مغز را کاهش داده و از بروز تشنج جلوگیری کند. این روش معمولاً برای افرادی که به داروها پاسخ نمیدهند مناسب است.
5. جراحی صرع
در برخی موارد که صرع ناشی از یک ناحیه مشخص و کوچک در مغز است، جراحی ممکن است گزینهای موثر باشد. در این جراحی، بخش آسیبدیده مغز که تشنجها را ایجاد میکند، برداشته میشود. این روش معمولاً برای افرادی است که به درمانهای دارویی پاسخ نمیدهند و تشنجها به بخشی مشخص از مغز مربوط است.
6. تحریک عمقی مغز (Deep Brain Stimulation)
این روش شامل کاشت الکترودهایی در مغز است که به تنظیم فعالیتهای الکتریکی غیرطبیعی مغز کمک میکند. این روش بیشتر برای افرادی به کار میرود که به سایر روشهای درمانی پاسخ ندادهاند.

7. داروهای گیاهی و درمانهای مکمل
برخی افراد ممکن است به دنبال استفاده از درمانهای طبیعی و مکمل باشند. این درمانها ممکن است شامل استفاده از گیاهان دارویی، ویتامینها، یا مکملهای غذایی باشد. با این حال، مهم است که پیش از استفاده از هر نوع درمان گیاهی یا مکمل با پزشک خود مشورت کنید، زیرا ممکن است با داروهای ضد تشنج تداخل داشته باشند.
8. تحریک پاسخ عصبی (Responsive Neurostimulation – RNS)
این روش شامل قرار دادن یک دستگاه در مغز است که فعالیتهای مغزی را بررسی میکند و در صورت شناسایی فعالیتهای غیرعادی، محرک الکتریکی اعمال میکند تا از وقوع تشنج جلوگیری کند.
9. رواندرمانی و مشاوره
صرع میتواند بر سلامت روان و کیفیت زندگی تأثیر بگذارد. مشاوره و رواندرمانی میتواند به فرد کمک کند تا با مشکلات روانی مرتبط با صرع مانند افسردگی یا اضطراب مقابله کند.
10. مدیریت تشنجهای اورژانسی
در مواردی که تشنج طولانیمدت رخ میدهد یا فرد دچار تشنج مکرر میشود، داروهایی مانند دیازپام (Diazepam) یا لورازپام (Lorazepam) به صورت اضطراری استفاده میشوند. این داروها برای توقف سریع تشنج کاربرد دارند.
درمان صرع و تشنج نیازمند یک رویکرد جامع و ترکیبی از روشهای دارویی، تغییرات سبک زندگی، و در برخی موارد روشهای جراحی یا دستگاههای تحریک عصبی است. همکاری نزدیک با پزشک و پیگیری منظم، برای یافتن بهترین روش درمانی بسیار مهم است.
درمان گیاهی تشنج و صرع
درمان گیاهی برای تشنج و صرع میتواند به عنوان مکملی برای درمانهای دارویی مورد استفاده قرار گیرد، اما مهم است که همیشه با پزشک مشورت کنید.

برخی گیاهان دارویی که به کنترل تشنج و صرع کمک میکنند شامل موارد زیر هستند:
- اسطوخودوس: گیاه آرامبخش که به تسکین سیستم عصبی کمک میکند و میتواند شدت حملات صرع را کاهش دهد.
- بابونه: دارای خواص ضد التهابی و آرامبخش است که ممکن است به کاهش استرس و تحریکات عصبی کمک کند.
- سنبل الطیب (والریان): معروف به خواص آرامبخش و ضد اضطراب، که میتواند حملات تشنج را کمتر کند.
- بومادران: ممکن است به تنظیم عملکرد سیستم عصبی کمک کند و از وقوع تشنج جلوگیری کند.
- گل گاوزبان: دارای خواص آرامبخش و مفید برای سیستم عصبی است و به کاهش علائم صرع کمک میکند.
درمان تشنج
صرع و تشنج یک اختلال عصبی است که با فعالیت غیرطبیعی الکتریکی در مغز همراه است.
درمان تشنج به نوع، علت و شدت آن بستگی دارد و معمولاً شامل موارد زیر است:
۱. داروهای ضد تشنج
داروهای ضد تشنج اصلیترین روش درمان هستند و به تنظیم فعالیت الکتریکی مغز کمک میکنند. برخی از این داروها شامل موارد زیر میشوند:
- کاربامازپین
- فنیتوئین
- والپروات
- لاموتریژین
- لووتیراستام پزشک دارو را براساس نوع تشنج و شرایط بیمار تجویز میکند.
۲. جراحی مغز
اگر داروها مؤثر نباشند و تشنجها از ناحیه خاصی از مغز منشأ بگیرند، جراحی برای برداشتن ناحیه مورد نظر ممکن است توصیه شود.
۳. تحریک عصب واگ (VNS)
دستگاه کوچکی در زیر پوست قرار میگیرد که به طور مداوم عصب واگ در گردن را تحریک میکند تا تشنجها را کاهش دهد.
۴. رژیم کتوژنیک
رژیم کتوژنیک که سرشار از چربی و کمکربوهیدرات است، در برخی از افراد مبتلا به صرع مقاوم به دارو مؤثر بوده و میتواند تشنجها را کاهش دهد.
۵. درمانهای مکمل و طب سنتی
برخی از افراد از روشهای مکمل مانند طب سوزنی یا استفاده از گیاهان دارویی تحت نظارت پزشک استفاده میکنند، اما مؤثر بودن این روشها به اثبات نرسیده است.
۶. کنترل استرس و سبک زندگی سالم
کاهش استرس، خواب کافی و اجتناب از محرکهای تشنج مانند نورهای فلشزن، الکل یا مواد مخدر میتواند کمککننده باشد.
درمان باید تحت نظر پزشک متخصص مغز و اعصاب انجام شود، زیرا داروهای ضد صرع و تشنج ممکن است عوارض جانبی داشته باشند و نیاز به تنظیم دقیق دارند.

انواع صرع و تشنج نام برده و توضیح کامل داده شده است
تشنج و صرع به شرایطی اشاره دارند که در آن فعالیت الکتریکی غیر طبیعی در مغز رخ میدهد و میتواند به اختلالات حرکتی، حسی یا روانی منجر شود. در ادامه، انواع تشنج و صرع را توضیح میدهم:
۱. تشنجهای کانونی (جزئی یا فوکال)
در این نوع تشنجها، فعالیت غیرطبیعی مغز تنها در یک ناحیه محدود رخ میدهد.
- تشنجهای ساده فوکال: فرد هشیار میماند و ممکن است تغییرات حسی مانند دیدن چراغهای چشمکزن یا شنیدن صداهای غیرعادی را تجربه کند.
- تشنجهای پیچیده فوکال: هشیاری فرد کاهش مییابد و رفتارهای تکراری و غیرطبیعی مانند حرکتهای مداوم دستها یا لیسیدن لبها رخ میدهد.
۲. تشنجهای عمومی (جنرالیزه)
این نوع تشنجها شامل کل مغز میشود و میتواند به انواع زیر تقسیم شود:
- تشنج تونیک-کلونیک (گراندمال): فرد ابتدا تونوس عضلات خود را از دست میدهد (تونیک) و سپس به تکانهای ناگهانی و شدید دچار میشود (کلونیک).
- تشنج غیاب (ابسانس): فرد برای مدت کوتاهی هوشیاری خود را از دست میدهد و ممکن است به نقطهای خیره شود بدون اینکه حرکتی خاص داشته باشد.
- تشنج میوکلونیک: حرکات ناگهانی و کوتاه مدت در عضلات بدن ایجاد میشود.
- تشنج آتونیک: فرد تونوس عضلات خود را از دست میدهد و ممکن است ناگهان به زمین بیافتد.
- تشنج تونیک: سفت شدن ناگهانی عضلات بدون تکانهای بعدی.

۳. صرع (اپیلپسی)
صرع یک اختلال مزمن است که فرد دچار حملات مکرر تشنجی میشود. انواع مختلف صرع شامل موارد زیر هستند:
- صرع فوکال: تشنجها از یک نقطه خاص در مغز شروع میشوند (تشنجهای فوکال).
- صرع جنرالیزه: تشنجهایی که از همان ابتدا کل مغز را درگیر میکنند.
- صرع ترکیبی: حالتی که فرد هم تشنجهای کانونی و هم عمومی را تجربه میکند.
۴. تشنجهای ناشی از دلایل خاص
- تشنجهای ناشی از تب: معمولاً در کودکان در اثر تب بالا رخ میدهند.
- تشنجهای ناشی از الکل یا مواد مخدر: در اثر مصرف یا ترک ناگهانی مواد رخ میدهند.
این انواع تشنج و صرع به تفاوتهای مختلف در علائم و نوع فعالیت مغزی اشاره دارند و برای درمان مناسب نیاز به تشخیص دقیق دارند.
علت تشنج و صرع را کامل بیان و با توضیح
تشنج و صرع هر دو به اختلالات مغزی مربوط میشوند، اما علل آنها ممکن است متفاوت باشند.
تشنج:
تشنج حالتی است که در آن فعالیت الکتریکی مغز به طور ناگهانی و غیرطبیعی افزایش مییابد. این حالت میتواند باعث انقباضات عضلانی ناگهانی، حرکات غیرقابل کنترل، تغییرات در سطح هوشیاری یا سایر علائم شود. علتهای مختلفی برای تشنج وجود دارد:
- صدمات مغزی: ضربه به سر یا جراحات مغزی ممکن است باعث تشنج شود.
- عفونتها: مننژیت یا انسفالیت میتوانند تشنج ایجاد کنند.
- اختلالات متابولیکی: کاهش یا افزایش شدید قند خون یا سطح الکترولیتها.
- کمبود اکسیژن: شرایطی که باعث کاهش اکسیژنرسانی به مغز میشود، مانند ایست قلبی.
- مصرف یا ترک داروها: برخی داروها یا مواد مخدر میتوانند باعث تشنج شوند.
علل صرع میتواند شامل عوامل زیر باشد:
- ژنتیک: برخی افراد ممکن است به علت وراثت بیشتر مستعد ابتلا به صرع باشند.
- صدمات مغزی: مشابه تشنج، آسیبهای مغزی ممکن است منجر به صرع شوند.
- بیماریهای عصبی: برخی اختلالات مانند تومورهای مغزی یا سکته مغزی میتوانند باعث صرع شوند.
- ناهنجاریهای مغزی: ناهنجاریهای ساختاری مغز که از بدو تولد وجود دارند.
- عفونتها: عفونتهای شدید مغزی مانند انسفالیت و مننژیت نیز میتوانند منجر به صرع شوند.
هزینه ویزیت و درمان تشنج
- هزینهها:
- ویزیت پزشک متخصص:
- حدود ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ هزار تومان
- آزمایشات تشخیصی (مثل EEG یا MRI):
- EEG: ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان
- MRI: ۱ میلیون تا ۲ میلیون تومان
- داروها:
- بسته به نوع دارو و طول دوره درمان، ممکن است هزینه داروها بین ۱۰۰ تا ۳۰۰ هزار تومان در ماه باشد.

تشنج و صرع در خواب
تشنجها و صرع در خواب یا بهاصطلاح صرع شبانه، حالتی است که در آن فرد در طول خواب دچار حملات تشنجی میشود. این حالت ممکن است بهصورت کامل در خواب رخ دهد یا بیداری فرد در پی تشنج رخ دهد. صرع در خواب میتواند تأثیرات منفی روی کیفیت خواب و در نتیجه روی سلامت عمومی فرد داشته باشد.
برخی از نشانههای صرع در خواب شامل موارد زیر است:
- حرکات غیرمعمول در طول خواب
- بیدار شدن با درد عضلانی یا احساس خستگی
- بیداری ناگهانی با سردرد یا احساس گیجی
- گاز گرفتن زبان یا وجود آثار ناشی از برخورد بدن با محیط اطراف
دلایل بروز صرع در خواب:
- عوامل ژنتیکی: برخی انواع صرع میتواند به دلیل عوامل وراثتی باشد.
- اختلالات عصبی: مشکلات ساختاری یا فعالیتهای غیرعادی در مغز.
- عوامل محیطی: مانند استرس، خستگی مفرط، مصرف مواد مخدر یا الکل.
روشهای درمانی:
- داروها: داروهای ضدصرع برای کنترل حملات تشنجی استفاده میشوند.
- تنظیم الگوی خواب: داشتن یک برنامه منظم خواب و اجتناب از محرکهایی که ممکن است باعث تشنج شوند.
- درمانهای خاص: مانند جراحی یا تحریک مغناطیسی در موارد مقاوم به درمان دارویی.
اگر مشکوک به صرع در خواب هستید، مراجعه به پزشک متخصص مغز و اعصاب توصیه میشود تا بررسیهای لازم مانند EEG (نوار مغزی) یا پلیسومنوگرافی (مطالعه خواب) انجام شود.

پیش از هرگونه اقدام درمانی، با پزشک متخصص مشورت نمایید.




